Hema ve Tarihi Savaş Sanatları Hakkında

Açılımı Tarihi Avrupa Savaş Sanatları (Historical European Martial Arts) olan HEMA, dünyada ve ülkemizde yakın dönemde yaygınlaşmaya başlayan bir savaş sanatı ve tarihi araştırma disiplinidir.

Tarihi Eskrim (Historical Fencing) olarak da adlandırılan HEMA, çok geniş bir coğrafyada, tarihi yüzyıllara yayılan çeşitli dövüş sanatlarını ve silahları bünyesinde barındırır: kılıç, mızrak, hançer ve teber (balta) gibi silahların dövüş yöntemleri kadar güreş yöntemlerini de içerir.

Bir Savaş Sanatı disiplini olarak HEMA, Avrupa ve Yakın Doğu coğrafyasının geçmiş yüzyıllar boyunca ortaya çıkardığı köklü ve zengin tarihi mirasın, yazılı kaynaklardan öğrenilip yaşatılması amacı taşır. Bu kaynakların ve tarihi mirasın öğrenilmesi, yorumlanması ve akademik nitelikte araştırılması da HEMA’nın amaçlarındandır.

HEMA’da Silaha ve Rakibe saygı esastır.

Uygulama

Bir Savaş Sanatının öğrenilmesi için, aktarılacak yöntemlerin çok sefer ve doğru yapılana kadar tekrarlanmaları ve yöntemlerin neden uygulandığının anlaşılması gerekir.

HEMA’da yöntemlerin öğrenilmesi için tarihi kaynaklara dayalı eğitimler ve alıştırmalar yapılır. Bu alıştırmalarda hedef, savaşçının silahını ve kendisini tanımasını sağlamak ve silahını farklı durumlarda nasıl ve ne şekilde kullanacağını öğretmektir ve bunu doğru zamanda doğal bir kolaylıkla yapacak duruma gelmesini sağlamaktır.

Swordfish 2012, Sabre

Saber kategorisi, Swordfish 2012

Serbest Mücadele

Bilgi ve becerisini belirli bir seviyeye getirenler, Serbest Dövüş çalışmalarına katılabilir. Serbest Mücadele, iki savaşçının birbirlerine karşı bilgi ve becerilerini sınadıkları dövüş karşılaşmalarıdır. Önceden planlanmamış veya koreografisi yapılmamış olduğu için serbest olarak adlandırılır.

Serbest Mücadele, Alman Kılıç okulunda “Freikämpfe” olarak adlandırılmaktadır.

Güvenlik

Serbest Mücadele, tam-temas gerçekleşen dövüş karşılaşmasıdır; katılımcılar birbirlerine karşı ellerindeki silahlar ile ve öğrendikleri her türlü yöntem ve mahareti kullanarak mücadele ederler. Güvenliği sağlamak için bu sırada katılımcılar özel eskrim maskeleri ve dolgulu kumaştan koruyucu kıyafet giyerler, kullanılan özel silahların uçları küt ve ağızları kördür.

En önemli güvenlik önlemi, dövüşçülerin silaha ve birbirlerine karşı duydukları saygı ve kendi sınırlarını bilmeleridir.

Kaynaklar ve Araştırma

Modern çağ ile savaş gereç ve yöntemlerinin değişmesiyle beraber, kılıç kullanımı azalmış, yöntemleri unutulmuştur. Ustalar yaşlanmış, deneyimlerini aktaracak öğrencileri olmayınca da bu kılıç kullanımına yönelik incelikli bilgiler kaybolmuştur. Kılıca dair günümüze ulaşan bilgilerin çoğu, çeşitli kültürel oyunlarda ve Modern Spor Eskrim gibi, gerçekten uzak ve basitleştirilmiş halleri ile gelmiştir.

Uzak Doğu Asya kültürlerinin aksine, batı dünyasında savaş sanatları bir kopukluk dönemi yaşamıştır; günümüzden kısa bir süre öncesine kadar, kılıç kullanma Sanatını hakkıyla öğrenmek için bir eğitmen bulmanın imkânı yoktu. Neyse ki, geçmişte yaşamış bazı kılıç ustaları bilgi ve deneyimlerini içeren belge, kitap ve el yazmalarını geride bırakmıştır.

Bilinen en eski ve eksiksiz örneği 14.yy’a ait olan (Walpurgis Fechtbuch -MS I.33) bu belgeler, günümüzde araştırmacılara kılıç kullanımına dair paha biçilmez bilgiler sağlamaktadır. Ancak bir noktaya özellikle dikkat etmek gerekir; bu belgeler günümüz kitapları gibi kişiye kılıç kullanmayı kendi kendine öğretmesi için yazılmamıştır. Bu eserleri kaleme alan bazı eski ustalar isteyerek üstü kapalı bir anlatım tercih etmişlerdir, mesleği kılıç öğretmek olan bu kişilerin bütün bildiklerini yazılı olarak sunmaları işleri için iyi olmazdı. Bazı eserler kullanılan dil, anlatım tarzı veya eserlerdeki çizimler bakımından muğlak olabilmektedir. Bu belgelerin amacının bir ustanın gözetimi altında kılıç öğrenirken yardımcı metin olmak üzere kaleme alınmış olmaları muhtemeldir.

Bu belgeleri kendine kaynak edinerek bir savaş Sanatını icra etmek isteyenler kısa bir süre sonra fark edeceklerdir ki, bir noktadan sonra yazılı metni bırakıp anlatılanları denemek gerekecektir. Bugüne kadar bu kaynak metinler pek çok kişi tarafından yorumlanmış olsa da Savaş Sanatını icra edenlerin bu kaynakları bilmeleri ve kendileri incelemeleri beklenmektedir.

HEMA, bir araştırma disiplini olarak kaynakların farklı yorumlara açık olması ile diğer Savaş Sanatlarından ayrılır.

Meyer 1570 - Uzun Kılıç B plakası